Vitalik onthult plannen tegen toxische MEV en frontrunning

Ethereum staat aan de vooravond van een belangrijke technische verandering. Met de komst van ePBS tijdens de zogeheten Glamsterdam upgrade verschuift de manier waarop blocks worden samengesteld. Volgens medeoprichter Vitalik Buterin voorkomt deze update dat block builder macht zich vermengt met staking, maar ontstaat er tegelijk een nieuw risico: centralisatie in de block building pipeline zelf.

Ethereum is verkrijgbaar bij Bitvavo en Bybit.

Nieuwe machtsverschuiving binnen Ethereum

Met ePBS kunnen block proposers hun taken uitbesteden aan een open markt van block builders. Dat vergroot de efficiëntie, maar roept ook vragen op. Wat als een klein aantal builders de markt domineert? In dat scenario kunnen zij transacties weren of manipuleren.

Buterin kaart dit probleem uitgebreid aan in zijn thread op X:

Finally, the block building pipeline. In Glamsterdam, Ethereum is getting ePBS, which lets proposers outsource to a free permissionless market of block builders. This ensures that block builder centralization does not creep into staking centralization, but it leaves the…

— vitalik.eth (@VitalikButerin) · March 2, 2026

Hij stelt dat block builder centralisatie niet automatisch staking centralisatie veroorzaakt, maar dat het alsnog structurele risico’s met zich meebrengt, zoals transactiecensuur en toxische vormen van MEV.

FOCIL moet censuur onmogelijk maken

Als eerste oplossing schuift Buterin FOCIL naar voren. Dit systeem selecteert willekeurig 16 attesters die elk een aantal transacties aanwijzen die verplicht in een block moeten verschijnen. Ontbreken deze transacties, dan wijst het netwerk het block af.

Zelfs als één kwaadwillende partij alle block building controleert, kunnen zij transacties dan niet volledig tegenhouden. De willekeurig gekozen deelnemers drukken die alsnog door.

Daarnaast circuleert een ambitieuzer idee dat informeel bekendstaat als Big FOCIL. Hierbij krijgen deelnemers een veel grotere rol en kunnen zij in theorie bijna alle transacties in een block bepalen. De builder beperkt zich dan grotendeels tot het verwerken van MEV gerelateerde transacties, zoals DEX arbitrage, en het uitvoeren van de staatstransitie.

Versleutelde mempools en netwerk privacy

Een ander aandachtspunt is toxische MEV, waaronder sandwich attacks en frontrunning. Door transacties te versleutelen totdat ze in een block zitten, wil Ethereum voorkomen dat kwaadwillenden ze vroegtijdig onderscheppen en misbruiken.

Ook de netwerklaag krijgt meer aandacht. Wanneer een gebruiker een transactie verstuurt, kan die onderweg zichtbaar zijn voor kwaadwillende partijen of analysebedrijven. Oplossingen zoals routing via Tor, speciale mixnets of nieuwe protocollen zoals Flashnet moeten dit risico verkleinen.

Op de lange termijn droomt Buterin van een sterk gedistribueerd block building model dat minder afhankelijk is van één centrale actor. Dat vraagt wel om fundamentele aanpassingen, aangezien Ethereum werkt met een gedeelde en synchroon bijgewerkte staat. Toch ziet hij ruimte om bepaalde typen transacties minder globaal te maken en zo goedkoper en eenvoudiger te distribueren.

De discussie laat zien dat Ethereum niet alleen inzet op schaalbaarheid, maar ook actief zoekt naar manieren om structurele centralisatie te beperken.